حل‌پذیری و انتقال فاز رنگینه‌های نامحلول در حلال آلی با استفاده از میسل معکوس پلی‌یورتانی

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان

1 اردبیل، دانشگاه محقق اردبیلی، دانشکده علوم، گروه شیمی، کد پستی 56199-11367

2 تهران، دانشگاه شهید بهشتی، دانشکده شیمی، گروه پلیمر، کد پستی 198396411

چکیده

فرضیه: سامانه‌های دومحیط‌‌دوست با خودتجمعی ساختارهای میسلی کارایی مؤثری را در حل‌کردن ترکیبات نامحلول نشان می‌­دهند. پلی­‌یورتان­‌های دومحیط‌‌دوست به‌عنوان گونه‌های پلیمری گردایش‌کننده از ویژگی­‌های خاصی مانند پایداری به‌کمک پیوند هیدروژنی ساختارهای آرایش‌­یافته و قابلیت عامل‌­دارکردن برخوردارند. در این راستا، پلی‌­یورتان دومحیط‌دوست (APU) با آرایش دومحیط‌دوستی تصادفی، سنتز شده بر پایه اسید چرب روغن زیتون، به‌منظور تشکیل ساختار میسلی در محیط آلی غیرقطبی همراه با کپسول‌دارکردن و انتقال رنگینه‌های نامحلول ارزیابی شد.
روش‌ها: محلول APU در حلال­ آلی غیرقطبی تولوئن، در غلظت­‌های مختلف برای پی‌بردن به امکان تشکیل ساختار میسلی و تعیین نقطه شروع انبوهش (RCMC) با روش‌­های کدورت‌سنجی و گران‌رَوی‌­سنجی ارزیابی شد. شکل‌شناسی نانوذرات تشکیل‌شده با میکروسکوپ الکترونی پویشی نشر میدانی (FE-SEM)، میکروسکوپی نیروی اتمی (AFM) و پراکندگی دینامیکی نور (DLS) بررسی شد. قابلیت این میسل­‌های پلیمری در بارگیری و حل‌کردن رنگینه آب‌دوست فوشین در تولوئن و نیز در انتقال فاز چند رنگینه کاتیونی آب‌دوست از فاز آبی به فاز تولوئن بررسی شد. ظرفیت کمّی انتقال رنگینه با ثبت طیف‌­های جذبی آن‌ها ارزیابی شد.
یافته‌ها: APU قابلیت تشکیل میسل معکوس را در غلظت بحرانی کم (0.02mg/mL) در حلال تولوئن نشان داد که بیانگر عملکرد مؤثر برهم‌کنش‌­های بین‌مولکولی بین بخش‌­های آب‌دوست پلیمر است. قابلیت APU در حل‌کردن رنگینه آب‌دوست در محیط آلی غیرقطبی و انتقال این نوع رنگینه‌­ها از فاز آلی به آبی نشان­‌دهنده تشکیل ساختارهای گردایشی هسته-پوسته از این پلیمر در حلال آلی و عملکرد آن به‌عنوان نانوحامل است. از سوی دیگر، میسل معکوس تشکیل‌شده در فاز آلی قابلیت استخراج رنگینه‌­های کاتیونی محلول در آب را به فاز آلی نشان داد. براساس نتایج می‌­توان از این پلیمر در فرایند حذف رنگینه‌­های کاتیونی از آب­‌های آلوده و نیز فرایندهای دارورسانی استفاده کرد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Solubility and Phase Transfer of Insoluble Dyes in Organic Solvent by Polyurethane Reverse Micelle

نویسندگان [English]

  • Elham Aghaghafari 1
  • Mohammad Reza Zamanloo 1
  • Ismail Omrani 2
1 Department of Chemistry, Faculty of Science, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran
2 Department of Polymer, Faculty of Chemistry, Shahid Beheshti University, Postal Code 1983969411, Tehran, Iran
چکیده [English]

Hypothesis: Amphiphilic systems present efficient ability in solublizing insoluble compounds by self-association to micellar structures. Polyurethanes with amphiphilic feature as polymeric assembling species illustrate specific characteristics such as H-bond assisting stability of arranged structures and functionalizing possibilty. In this respect, an amphiphilic random polyurethane (APU) synthesized from olive oil-based fatty acid was characterized for micellization in non-polar organic invironment along with its loading and transfering capability for insoluble dyes.
Methods: The solution of APU in non-polar organic solvent, toluene, at different concentrations was evaluated by turbidimetry and viscometry methods to realize the possibility of micelle formation and determine the aggregation point (RCMC). Morphology of the nanoparticles was investigated by field emision scanning electron microscopy (FE-SEM), atomic force microscopy (AFM) and dynamic light scattering (DLS). Capability of these polymeric micells as nano-carrier in encapsulating and solublizing of fushine hydrophilic dye in toluene as well as in phase transfering some hydrophilic cationic dyes from aqueous phase to toluene was investigated. Quantitative transferring capacity was spectroscopically evaluated by recording UV-Vis spectra of the dyes.
Findings: APU showed successful self-association into revers micelle at low critical concentration (0.02 mg/mL), expreesing efficent intermolecular interaction between hydrophilic segments of the polymer. Solvating capability of APU in the non-polar organic medium for hydrophilic dyes and phase transfer of this type of dyes from aqueous phase to organic phase illustrate the formation of assembled structures of APU with core-shell nature in the organic solvent and the embedding ability of APU. On the other hand, the reverse micelles formed in the organic phase were able to transfer cationic dyes from aqueous solution to organic medium. Based on the obtained results, APU can be utilized in removing cationic dyes from contaminated water and drug delivering process..

کلیدواژه‌ها [English]

  • Amphiphilic polyurethane
  • Revers micelle
  • Nano-carrier
  • Dye loading
  • Phase transfer